Khảo sát tình hình đội ngũ cán bộ, chuyên viên ban tổ chức tỉnh ủy Điện Biên, Lai Châu, Lào Cai, Thái Nguyên, Bắc Cạn, Cao Bằng gần đây cho thấy:

Đội ngũ cán bộ các ban tổ chức tỉnh ủy có bước phát triển. Phần đông trưởng thành từ cơ sở, kinh qua công tác đảng ở nhiều ngành, 60% có trình độ đại học, 50% có trình độ cao cấp, cử nhân chính trị. Nhìn chung, cán bộ tổ chức có bản lĩnh chính trị vững vàng, đạo đức trong sáng, luôn nỗ lực khắc phục khó khăn chung cũng như những khó khăn riêng ở miền núi để hoàn thành nhiệm vụ được giao.

Nói chung, cán bộ trong các ban tổ chức tỉnh ủy đã góp phần quan trọng trong công tác xây dựng đảng, công tác tổ chức - nhân sự, trong phát triển kinh tế-xã hội, an ninh quốc phòng ở địa phương.

Tuy nhiên, so yêu cầu nhiệm vụ, công tác xây dựng đội ngũ cán bộ tổ chức còn những bất cập. Do yêu cầu phân công nhiệm vụ của từng nhiệm kỳ đại hội nên cán bộ lãnh đạo ban tổ chức cấp tỉnh luôn có sự thay đổi. Qua khảo sát, có tỉnh trong 5 năm thay đổi 4 trưởng ban. Có ban sau đại hội cả năm vẫn chưa có trưởng ban. Nguồn cán bộ về ban từ nhiều lĩnh vực. Cao Bằng vào thời điểm khảo sát có 15/26, Thái Nguyên có 14/26 cán bộ từng tham gia quân đội. Bắc Cạn, năm 1997 khi tách tỉnh chỉ có 2 đồng chí đã tham gia công tác đảng về làm việc tại ban, số còn lại từ ngành khác chuyển về… Tạo nguồn cán bộ kế cận ở các ban khó khăn, có nơi hẫng hụt cán bộ khi nhiều đồng chí cùng lúc đến tuổi nghỉ hưu. Công tác quy hoạch, luân chuyển cán bộ trong từng ban chưa được quan tâm đúng mức. Năng lực tham mưu của cán bộ làm công tác tổ chức xây dựng đảng còn hạn chế. Trình độ chuyên môn nghiệp vụ chưa cao. Có chuyên viên lúng túng cả trong soạn thảo văn bản hướng dẫn nghiệp vụ thuộc lĩnh vực được phân công và xử lý tình huống phát sinh ở cơ sở. Yêu cầu nhiệm vụ đòi hỏi cao nhưng chế độ chính sách chưa tạo động lực, khuyến khích cán bộ làm công tác tổ chức xây dựng đảng.

Để nâng cao chất lượng cán bộ làm công tác tổ chức xây dựng đảng từ thực tiễn các tỉnh miền núi phía bắc, chúng tôi thấy cần quan tâm một số vấn đề sau:

Xây dựng tiêu chuẩn cán bộ tổ chức. Hiện nay việc điều động, tiếp nhận cán bộ về các ban tổ chức chỉ dựa trên tiêu chuẩn chung. Cần nhấn mạnh những phẩm chất mà người làm công tác tổ chức, cán bộ cần phải có: Nhạy cảm với cái mới, trung thành, khách quan, vô tư, sáng suốt, nhạy bén, thận trọng, tỉ mỉ, có khả năng tham mưu, dự đoán, tổng hợp, có tầm nhìn xa, trông rộng và dám chịu trách nhiệm. Bởi, khi tham mưu cho cấp uỷ đề bạt một cán bộ, người làm công tác tổ chức, cán bộ không chỉ phải hiểu tường tận ưu, nhược điểm của cán bộ mà còn dự kiến được khả năng phát triển của người đó. Mỗi đề xuất, ý kiến tham mưu về cán bộ không chỉ ảnh hưởng đến sinh mệnh chính trị mỗi người mà còn tác động lâu dài đến tương lai của cả bộ máy.

Người cán bộ tổ chức trung thành với Đảng, với lý tưởng của Đảng, đặt lợi ích chung lên trên lợi ích cá nhân, khách quan khi đánh giá con người sẽ nhìn đúng điểm mạnh, điểm yếu để tham mưu, bố trí, sử dụng đúng người, đúng việc. Có người từng ví sự nhạy bén chính trị của cán bộ tổ chức như “đôi mắt Tôn Ngộ Không” nhận rõ người ngay, kẻ gian để chọn được hiền tài, loại được những kẻ cơ hội, háo danh, nịnh bợ, bất tài...

Rèn luyện cán bộ qua thực tiễn. Không có thực tiễn công tác tổ chức xây dựng đảng, cán bộ chuyên viên các ban tổ chức tỉnh ủy không thể làm tốt công tác tham mưu, hướng dẫn. Thời gian gần đây, số sinh viên được tuyển chọn về các ban tổ chức ngày thêm nhiều. Những sinh viên này sau khi tiếp nhận về ban nên giao việc từ dễ đến khó, đồng thời cần được đào tạo, bồi dưỡng về lý luận chính trị, kiến thức về Đảng, công tác đảng. Nên đưa sinh viên về cơ sở. Đó là môi trường tốt. ở đó, giao cho họ những công việc gắn với công tác tổ chức xây dựng đảng. Năng lực, phẩm chất, đặc biệt là tố chất làm công tác tổ chức xây dựng đảng dần khẳng định. Có thể sau 2, 3 đến 5 năm đưa họ trở về nhận nhiệm vụ cao hơn.

Đối với các chuyên viên theo dõi cấp huyện và cơ sở, ngoài việc nắm chắc Điều lệ Đảng, các chỉ thị, nghị quyết của Trung ương về tổ chức, cán bộ, đảng viên, nắm chắc chức năng, nhiệm vụ, các văn bản hướng dẫn của ban, cần phải tăng cường đi cơ sở, làm việc với cấp uỷ, với ban tổ chức cấp dưới. Để luôn nắm chắc tình hình thực hiện các chủ trương, công tác tổ chức cán bộ và những vướng mắc nảy sinh trong quá trình thực hiện, để hướng dẫn, uốn nắn những sai sót, lệch lạc, xử lý tình huống kịp thời. Chuyên viên theo dõi địa phương là cầu nối giữa huyện và tỉnh. Các đồng chí này cần có bản lĩnh, kinh nghiệm, công tâm, khách quan để không phụ thuộc trong nhìn nhận, đánh giá tình hình, cán bộ. Cán bộ nghiệp vụ  ngoài yêu cầu tỉ mỉ, cẩn thận, tinh thông nghiệp vụ cũng cần cọ sát với thực tiễn ở cơ sở. Qua thực tiễn sẽ hiểu sâu, nắm chắc, kiểm tra và hướng dẫn cấp dưới cách làm hiệu quả và thống nhất.

Những đồng chí lãnh đạo, nhất là phó ban có triển vọng cần luân chuyển xuống huyện hoặc sang ban, ngành khác để bồi dưỡng, nâng cao khả năng bao quát và kinh nghiệm xử lý tình huống.

 Đào tạo, bồi dưỡng có hệ thống và chuyên sâu. Phần lớn cán bộ ban tổ chức cấp ủy được chuyển từ những ngành khác sang nên việc đào tạo hay bổ túc kiến thức nghiệp vụ công tác tổ chức có tính hệ thống là hết sức cần thiết. Cần có giáo trình chuyên về tổ chức cán bộ kết hợp nhuần nhuyễn giữa lý luận và thực tiễn. Nội dung đào tạo, bồi dưỡng nên gồm những vấn đề lý luận về khoa học tổ chức, khoa học tâm lý, phương pháp đánh giá con người, kỹ năng tổ chức, xử lý tình huống, ứng dụng công nghệ thông tin, ngoại ngữ (hoặc một thứ tiếng dân tộc ở địa phương). Giáo trình giảng dạy phải cập nhật kiến thức mới. Chương trình đào tạo nên chuyên sâu theo nhóm vấn đề như tổ chức, cán bộ, cơ sở, đảng viên. Trong từng nhóm vấn đề nên tách từng khâu (vấn đề cán bộ đi sâu vào các khâu đánh giá, tuyển chọn, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, bố trí, sử dụng; vấn đề đảng viên là quy trình, thủ tục kết nạp, quản lý hồ sơ, trao tặng huy hiệu Đảng…). Nội dung, cách giảng dạy phải luôn bám sát yêu cầu thực hiện nhiệm vụ của cán bộ tổ chức, tăng cường bồi dưỡng cách xử lý tình huống, kết hợp nghiên cứu thực tế, trao đổi kinh nghiệm. Thời gian qua, các ban tổ chức tỉnh ủy Điện Biên, Lai Châu, Lào Cai, Thái Nguyên, Cao Bằng, Bắc Cạn đã cử nhiều lượt cán bộ đi đào tạo, bồi dưỡng và trên thực tế đã thực sự góp phần nâng cao trình độ lý luận, nghiệp vụ về công tác tổ chức xây dựng đảng.

Hằng năm, hoặc ít nhất mỗi nhiệm kỳ đại hội đảng, tất cả cán bộ từ chuyên viên nghiên cứu đến lãnh đạo phải qua lớp đào tạo, bồi dưỡng dài hoặc ngắn hạn về công tác tổ chức xây dựng đảng. Thực hiện việc đào tạo, bồi dưỡng theo chức danh (cán bộ lãnh đạo, chuyên viên...). Đổi mới nội dung đi đôi với đổi mới phương pháp dạy và học, lấy người học làm trung tâm. Đồng thời nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ giảng dạy.

Hoàn thiện chính sách đối với đội ngũ làm công tác tổ chức. Đa phần các ban tổ chức tỉnh, thành ủy cho rằng, tiêu chuẩn đi học cao cấp lý luận chính trị, cử nhân tổ chức xây dựng đảng hiện nay chưa phù hợp thực tế (độ tuổi, bằng cấp…). Có chế độ đãi ngộ thỏa đáng thu hút những sinh viên giỏi, cán bộ giỏi từ các ban, ngành, cơ sở về công tác ở ban tổ chức tỉnh ủy. Nên có phụ cấp nghề nghiệp để động viên, khuyến khích cán bộ tổ chức phát huy sở trường, tích lũy kinh nghiệm, công tác lâu dài trong ngành.

Sự quan tâm của các cấp ủy đảng đối với đội ngũ cán bộ làm công tác tổ chức xây dựng đảng có ảnh hưởng lớn tới công việc của toàn bộ máy. Các tỉnh ủy và chi ủy ở từng ban tổ chức cần coi trọng nhiệm vụ nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ làm công tác tổ chức cán bộ, quan tâm xây dựng quy chế hoạt động; tiêu chuẩn tuyển chọn cán bộ về ban; xác định rõ chức năng, nhiệm vụ đối với từng chức danh; tiến hành đồng bộ các khâu đánh giá, quy hoạch, đào tạo, bồi dưỡng, luân chuyển, bố trí, sử dụng, chính sách bảo đảm vật chất, động viên tinh thần. Hằng năm, cấp ủy chỉ đạo tiến hành kiểm điểm, đánh giá kết quả việc thực hiện quy chế, rà soát, điều chỉnh, bổ sung để tiếp tục hoàn thiện…